Unua paĝo
Nia teamo
Kontaktoj
Pri ni

    ĉefpaĝo


Helpo pri Ŝercoj

Elŝuti 9.4 Kb.

Helpo pri Ŝercoj




Dato19.10.2017
Grandeco9.4 Kb.

Elŝuti 9.4 Kb.

Helpo pri Ŝercoj
En la Publika Regno. Neniuj rajtoj rezervitaj.
paĝo el

Al Esperantistoj, la nocio, ke nacia lingvo estu la universala helpa lingvo estas ŝerco, kaj ĝuste per ŝerco povas pruvi tion al ne Esperantistoj, ĉar ĉe ŝerco oni ja bezonas helpon.


Oni povas priskribi lingvon plejparte per tiu sama lingvo, sed ne tute (konservante la koncizecon), kaj estas ĝuste ĉe ŝercoj kie tiu sam lingva priskribo paneas, des pli, se ni prenas la nocion “ŝerco” en pli larĝa senco por inkludi aparte torditajn askpektojn de la lingvo.
Ni konsideru, por ekzemplo, la anglan lingvon. Ĉiu infano, kies gepatra lingvo estas la angla, scias, ke certaj literoj de la alfabeto sonas same kiel certaj vortoj, sed kiel trafe kaj emfaze komprenigi tiujn precizajn informojn al fremdaj lernantoj de la angla? Ni konsideru, por ekzemplo, la literon “B”. Ne konvenus simple diri
B, be, bee
ĉar temas pri tri identaj sonoj. Do, la klarigo lamas pro tio, ke ĝi povas esti nur skriba, se ni konservu koncizecon. Parola klarigo bezonas lavangon da vortoj. Sed jen la problemo malaperas se ni simple donas tradukojn de la vortoj:
[bo], [esti], [abelo].
(Por atentigi, ke temas pri tradukoj, ni uzu rektangulajn krampojn.) La instruisto povas facile fiksi la aferon en la mensoj de la lernantoj, dirante, “Nun, lernantoj, skribu la tute anglalingvan version de ĉi tiu sam sona serio!” Post ilia provo, la instruisto donu sube la solvon:
[bo], [esti], [abelo]

B, be, bee.


Nu, tiu estis simpla ekzemplo. Ni nun konsideru pli malsimplan ekzemplon, nome, la nocion de “rebuso”. Rebuso estas frazo farita, kiel ludo aǔ distraĵo, el bildoj kaj eventuale mallongigoj, kaj aparte dependas de la paneo (pli specife, de la plursignifo de certaj vortoj) de la koncerna lingvo. La defio estas, ke, renkontinte rebuson, vi deĉifru ĝin. Sen helpa lingvo, necesus prezenti la koncernajn bildojn, kaj tiu tasko povus esti tre ĝena. Sed per helpa lingvo, ni povas prezenti la rebuson en pure teksta formo. Bone konata rebuso en la angla estas tiu, kies deĉifrita formo estas
“Can you see well?”
(tio estas, “Ĉu vi povas vidi bone?”) Por konstrui la rebuson, oni konstatas la jenajn faktojn:
1. La vorto “can” signifas ne nur “povi”, kiel en la “normala” frazo supre, sed ankaǔ “ladskatolo”.

2. La vorto “you” samsonas kiel la nomo de la litero “U”.

3. La vorto “see” samsonas kiel la nomo de la litero “C”.

4. La vorto “well” signifas ne nur “bone”, kiel en la “normala” frazo supre, sed ankaǔ “puto”.


Do, la tradicia maniero por prezenti ĉi tiun rebuson estas prezenti bildon de ladskatolo, plus la literon “U”, plus la literon “C”, plus bildon de puto, plus “?”.
Do, la rebuso havus la formon:
[bildo de ladskatolo] U C [bildo de puto]?
Sed rimarku, ke ni povas simple lasi ĉi tiun Esperantligvan formon de la rebuso stari por la tradicia formo de la rebuso! Cetere, ni povas mallongigi ĝin jene:
[ladskatolo] U C [puto]?
Do, memevidente, la teĥniko estas, ke oni anstataǔigas la bildojn per tradukoj.
(fino de dokumento)



Elŝuti 9.4 Kb.


Elŝuti 9.4 Kb.