Unua paĝo
Nia teamo
Kontaktoj
Pri ni

    ĉefpaĝo


Ejo: Vendejo Lernejo Oficejo Malsanulejo Policejo Informejo Leciono 3a lunĉo kun Linda

Elŝuti 55.49 Kb.

Ejo: Vendejo Lernejo Oficejo Malsanulejo Policejo Informejo Leciono 3a lunĉo kun Linda




Dato24.03.2017
Grandeco55.49 Kb.

Elŝuti 55.49 Kb.


EJO:

1. Vendejo 2. Lernejo 3. Oficejo



4. Malsanulejo 5. Policejo 6. Informejo





Leciono 3A

Lunĉo kun Linda


Estas bela tago. La suno brilas sed Arto laboras. Li laboras en oficejo. Li telefonas al Linda.

Halo', en la vestovendejo de Linda.

– Saluton, Linda. Estas mi, Arto. Mi iras nun al lunĉo.

– Ankaŭ mi iras al lunĉo. Mi iras al Restoracio Ekzotika.

– Kiu restoracio estas tiu?

– Tiu estas la restoracio de Floora.

– Bone, mi venas kun vi.

– Bonege. Estas suŝitago tie. Kaj vi pagas.

– Mi memoras. Ĝis baldaŭ.

– Ĝis, kara.

Arto iras de la oficejo al la restoracio. Li manĝas kun Linda. Estas bona lunĉo kaj ĝi ne kostas tre multe.





kun = (prepositio: jonkun) kanssa/with

estas = on/is, it's

li = hän (miehestä)/he

la suno = aurinko/the sun

sed = mutta/but

laboras = työskentelee/work(s)

la poŝto = posti/the post

telefonas = soittaa puhelimella/phone(s)

iras = menee/go(es)

vesto = vaate/a piece of clothing

vendejo = myymälä, kauppa/a shop

vestovendejo = a clothes shop

nun = nyt/now

lunĉo = lounas/lunch

ankaŭ = myös/also

manĝas = syö/eat(s)

restoracio = ravintola/a restaurant

venas = tulee/come(s)

suŝio = sushi (japanilaista ruokaa)

tago = päivä/day

pagas = maksaa (jostakin)/pay(s)

memoras = muistaa/remember(s)

ĝis baldaŭ = nähdään pian/see you soon

kara = rakas/dear

kostas = maksaa (on hintana)/cost(s)

tre = erittäin/very

multe = paljon/much




• Vastaa tekstiin liittyviin kysymyksiin kokonaisilla lauseilla./Answer the questions with full sentences.



Kysymyssana kie? tarkoittaa missä? /The question word kie? means 'where?'



Kie Arto laboras? – Li laboras en oficejo.

Kun kiu li manĝas? – Li manĝas kun…

Kie Linda laboras?

Kie Arto kaj Linda manĝas?

Kiu manĝo estas en la restoracio?

Kiu pagas?


Kun aŭ per?
Iida ludas per pupo. (Iida leikkii nukella./Iida is playing with a doll.)

Ŝi ludas kun Julia. (Hän leikkii Julian kanssa./She is playing with Julia.)


Kiu? – tiu. Kie? – tie.
Kysymyssanat alkavat ki-tavulla. Lyhin vastaus niihin on ti-alkuinen./All question words start with ki-. A short answer to each starts with ti-.
Kiu? – Tiu. Mikä? – Tuo./What? – That.

Kie? – Tie. Missä? – Siellä./Where? – There.

Kia? – Tia. Millainen? – Sellainen./What kind..? – That kind.

Kiom? – Tiom? Miten paljon? – Niin paljon./How much? – So much.


Kiu restoracio estas tiu?

– Tiu estas la restoracio de Floora.


Kie vi manĝas?

– Mi manĝas tie.




EJO on paikkaan viittaava jälkiliite. Paikkaa merkitsevä sana muodostetaan käyttämällä jotakin sanavartaloa ja lisäämällä siihen jälkiliite./The suffix EJO refers to place. Add it to a word stem to build a word for a place.
alkuperäinen sana sanavartalo paikka

/original word /word stem /place



naĝi (uida/to swim) naĝ- naĝejo (uimala/baths)

herbo (ruoho/grass) herb- herbejo (ruohikko/lawn)



• Muodosta EJO-sanoja yllä olevan esimerkin mukaan. Käännä saamasi sanat./Make EJO words.
alkuperäinen sana sanavartalo paikka suomennos

/original word /word stem /place /translation
1. sablo (hiekka/sand)

2. ministro (minister/i)

3. oranĝo (appelsiini/orange)

4. mallibera (vangittu/captured)

5. ĉevalo (hevonen/horse)

6. bovino (lehmä/cow)

7. eliri (poistua/leave)

8. lerni (oppia/learn)

9. preĝi (rukoilla/pray)

Moskeo sinagogo templo


• ISTO on puolestaan ammattia tarkoittava jälkiliite/ISTO is the suffix for occupation.



PAROLU/


SKRIBU



Katso kappaleen alussa olevia kuvia. Kysele ja vastaa./Look at the words in the beginning of this chapter. Answer the questions.


Instruisto = teacher

Flegisto = nurse


1. Kie laboras vendisto? – Vendisto laboras en vendejo.

2. Kie laboras instruisto?

3. Kie laboras oficisto?

4. Kie laboras flegisto?

5. Kie laboras policisto?

6. Kie laboras turistinformisto?
Numeroj 11–20


PAROLU/


SKRIBU





K
11 dek unu

12 dek du

13 dek tri

14 dek kvar

15 dek kvin

16 dek ses

17 dek sep

18 dek ok

19 dek naŭ

20 dudek
iom kostas..?


Kysy ja vastaa alla olevien kuvien perusteella, mitä kaksi asiaa maksaa yhdessä. Keksi omia kysymyksiä./Look at the pictures underneath and say how much any two things cost together. Make your own questions.



pico 8,– suŝio 7,– hamburgero 5,–



kafo 2,– limonado 3,– supo 4,–



En oficejo

Skribilo viŝilo komputilo muso klavaro kalkulilo



printilo horloĝo papero ekrano seĝo



telefono telefonlibro tondilo kablo poŝtkarto



dosierujo mapo usb-memorilo kd-ludilo ŝlosilo

A

PAROLU/


SKRIBU


rto etsii hukkaamiansa esineitä. Näytä, missä ne ovat. Tehkää omia kysymyksiä./Arto has lost something. Help him by showing where it is. Work with your partner and make your own questions.


Sufiksoj


ILO on työkaluun viittaava jälkiliite. Työkalua merkitsevä sana muodostetaan käyttämällä jotakin sanavartaloa ja lisäämällä siihen jälkiliite./The suffix ILO refers to a tool. You can use it similarly to EJO: add it to a word stem.
alkuperäinen sana sanavartalo työkalu

/original word /word stem /tool_______________
fosi (kaivaa/to dig) fos- fosilo (lapio/a shovel)

fajro (tuli/fire) fajr- fajrilo (sytytin/a lighter)




• Muodosta ILO-sanoja yllä olevan esimerkin mukaan. Käännä saamasi sanat./Make your own ILO words and translate.


alkuperäinen sana sanavartalo paikka suomennos

/original word /word stem /tool /translation
1. segi (sahata/to saw) ____________ _______________ _______________

2. fajfi (viheltää/to whistle) ____________ _______________ _______________

3. disko (levy/a disc) ____________ _______________ _______________

4. tondi (leikata saksilla/to clip) ____________ _______________ _______________

5. ŝlosi (lukita/to lock) ____________ _______________ _______________

6. butero (voi/butter) ____________ _______________ _______________

7. kopio (kopio/a copy) ____________ _______________ _______________
• Työkalujen ja laitteiden kanssa käytetään PER-prepositiota./Use the preposition PER with tools.
Mi skribas per komputilo. (Kirjoitan tietokoneella./I'm writing on a computer.)

Mi viŝas per viŝilo. (Pyyhin pyyhekumilla./I erase with an eraser.)



Lisää jälkiliitteitä:/More suffixes:
INGO tarkoittaa telinettä tai koteloa, johon esine laitetaan osittain./INGO is a holder case.
glavo (miekka/a sword) → glavingo (tuppi, huotra/a sheath)

ovo (muna/an egg) → ovingo (munakuppi/an egg cup)


Sanassa skribilingo on kaksi eri jälkiliitettä:/There are two suffixes in skribilingo:


skribi (kirjoittaa/to write) → skribilo (kynä/a pen) → skribilingo (kynäteline/a penholder)

UJO tarkoittaa puolestaan säiliötä, jonka sisään esine tai aine laitetaan kokonaisuudessaan./UJO is used for any case that you put something inside completely.
dosiero (asiakirja, tiedosto/a file) → dosierujo (kansio/a folder)

kafo (kahvi/coffee) → kafujo (kahvipannu/a teapot)






Ehkä kahvi on niin ujo, että se menee piiloon kafujoon ;)




• Tehtävä: keksi UJO-sanoja./Make UJO words.


alkuperäinen sana sanavartalo paikka suomennos

/original word /word stem /tool /translation
1. salo (suola/salt) ____________ _______________ _______________

2. teo (tee/teo) ____________ _______________ _______________

3. mono (raha/money) ____________ _______________ _______________

4. cindro (tuhka/ash) ____________ _______________ _______________

5. bani (kylpeä/to bathe) ____________ _______________ _______________

6. alumeto (tulitikku/a match) ____________ _______________ _______________


Leciono 3B
Tärkeimpiä pronomineja./Pronouns to learn.


mi = minä/I

ni = me/we

ĉi tiu = tämä/this

vi = sinä/you

vi = te/you

tiu = tuo/that

li = hän (miehestä)/he

ŝi = hän (naisesta)/she

ili = he/they

ĝi = se/it

• Valitse oikea pronomini./Choose the correct pronoun.

Arto laboras. Li laboras en oficejo.

Ankaŭ Linda laboras. ____ laboras en vendejo.

Rudolf estas hundo. ____ estas bernarda hundo.

Linda kaj Arto iras al lunĉo. ____ iras al la restoracio de Floora.

Mi estas Anĉjo. Kiu ____ estas?
Omistaminen/Genitive
Esperantossa ei ole varsinaista genetiivimuotoa. I-päätteisten pronominien perään lisätään tuttu a-pääte./Esperanto does not have a genitive form. Use the adjectival a ending for these pronouns.
Mia libro. (minun kirjani/my book)

Ilia opinio. (heidän mielipiteensä/their opinion)


Muiden sanojen kanssa omistus ilmaistaan de-preposition avulla. Jos tällaisia asioita on vain yksi, sen edessä käytetään la-artikkelia./With other words, use the de preposition.
La restoracio de Floora. (Flooran ravintola./Floora's restaurant.)

La ĉefurbo de Rusio. (Venäjän pääkaupunki./The capital of Russia.)


Käännä esperantoksi./Translate.
Heidän kirjansa./Their book. → Ilia libro.

Pekan kirja. Pekka's book. → La libro de Pekka.

Sannan ajatus/Sanna's idea. (penso)→

Meidän lentomme/Our flight. (flugo) →

Hänen loppunsa./Their end. (fino) →

Suomen talous./Finland's economy. (ekonomio) →

Autosi./Your car. →
Työpaikat ja ammatit./Jobs and occupations.
Arto laboras en oficejo. Li estas oficisto.

Linda laboras en vestovendejo. Ŝi estas vendisto.

Kie vi laboras? Kiu estas via profesio?
Numerot/Numbers 11–9999


Isot numerot saadaan laittamalla numeroita peräkkäin./Make high numbers by putting numbers one after another.

10 dek


100 cent

1000 mil


2 2

22:
dudek du


1 2 2

122:
cent dudek du


5 4 3 9

5439:
kvinmil kvarcent tridek naŭ



SKRIBU



Kirjoita seuraavat numerot kirjaimin./Write these numbers alphabetically.

28

487


99

5000


96

1949


2012

PAROLU


Harjoittele vuosilukujen lukemista ääneen./Practise reading years.


Jaro
1999 (ses miljardoj homoj en la mondo)

2000 (komenco de la tria jarmilo)

2002 (eŭro estas valuto de Finnlando)

2007 (ĉi tiu jaro)

1789 (la franca revolucio)

1492 (Kristoforo Kolumbo en Ameriko)

1642 (La Biblio en la finna)

1944 (Komenco de la malvarma milito)



1887 (Lingvo de Zamenhof: Esperanto)






Elŝuti 55.49 Kb.


Elŝuti 55.49 Kb.