Unua paĝo
Nia teamo
Kontaktoj
Pri ni

    ĉefpaĝo


1 Kolektiĝas pacaj batalantoj

Elŝuti 0.65 Mb.

1 Kolektiĝas pacaj batalantoj




paĝo29/30
Dato14.03.2017
Grandeco0.65 Mb.

Elŝuti 0.65 Mb.
1   ...   22   23   24   25   26   27   28   29   30

Filosofia de la sankta gerilo de verdastelanoj.


Ni vidis ke ĉiu lingva kiu venis por implanti sin en alia lando uzis forton por konkeri la aŭtoktonajn lingvojn, tiam historike, la implatado de Esperanto tra la tuta mondo neniam uzis tiun forton, nek la batalon, sed ĝi uzis gerilon de la paco . Semi la amikecon inter la homoj de tutaj naciaj de la mondo». Ĉu ne la vera venko de Esperanto rilate aliaj lingvoj de la mondo imponi per la koloniistoj, imprerarismo…kaj aliaj konketoj ?

Oni ne scias sufiĉe, ke Esperanton jam utilas, kaj utilos pli kaj pli multe, kio ajn okazos. La Internacia Esperantista Ligo posedas, efektive, en ĉiuj iom gravaj urboj de la tuta mondo, delegitojn por praktikaj servoj, kvazaŭ konsulojn komisiistajn por informi la fremdularon, surloke aŭ per koresponde, pri la intelektaj aŭ ekonomiaj rimedoj de la loko kaj de la regiona urbaro.Tiuj delegitoj, gviditaj ĝis nun de speciala administrantaro, nombriĝis jam du mil antaŭ la milito de 1914. Li formis do densan reton da informantoj, kapablan fari la plej grandajn servojn al la scienculoj, al la komercistoj, al la industriistoj. La milito forŝiris la interplekton de tiu reto, kiu denove sin formas rapide.

Ĉiu delegito plenumas siajn funkciojn senpage. Li povas nur pretendi la repagon de la elspezoj faritaj por akiri la petitajn informojn. Li devas akcepti la fremdajn gevizitantojn, kiuj trairas lian urbon kaj bezonas liajn konsilojn. La celo, kiun oni volis trafi per la kreo de la delegitoj, estas indikinda. Ĝi konsistas : « plifaciligi la ĉiuspecajn materiajn kaj moralajn rilatojn inter la homoj, sen diferenco pri raso, nacieco, religio aŭ lingvo ; krei internaciajn servojn uzeblajn de iuj homoj, kies interlektaj aŭ materiaj intereson etendiĝas trans la limoj de ilia genta aŭ lingva teritorio ; Kreskigi inter la membroj de la asocio fortikan senton de solidareco, kaj disvolvigi ĉe ili la komprenon kaj estimon por fremdaj popoloj. Neniu celo estas pli kapabla favori ĉe la individuo la pligrandiĝon de la malegoismaj sentoj, kaj ĝin alkonduki al simpatio kontraŭ la fremduloj kaj, okaze, al sindonemo.

La delegitoj por praktikaj servoj estas komisiitaj por kolekti, pri la rimedoj de sia regiono, dokumentaron ĉerpitan el la plej bonaj fontoj kaj konstante kompletigatan, por ke ili povu respondi akurante kun certeco al ĉiuj eblaj demandoj. Ilia rolo estas, en tiu rilato, pli grava ol la rolo de iu ajn alia internacia organizaĵo privata, kaj estas eble, ke oni eklernos baldaŭ Esperanton nur por sin turni al ilia kompetenteco kaj al la informaj rimedoj, kiujn ili posedas.

Feliĉa estas du aŭ tri homoj el malproksimaj landoj renkontas sin subite konatiĝas kiel ĉiuj samideanoj, ili ekparolas sin esperante, fratere kiel aim amikoj prefere ili ne neniam konatiĝis. Kiu ĝojo, iri al stranga lando nekota, dum la longa vojaĝo, subite ili malkovras alia persono kiu per esperantaĵo. Ili ne mankas saluti ilin parolas ilin. Pro la lingvo ili iĝas unu la alia la duone de la vojoĝo. Kaj ili konatiĝas kun ili, kaj amas kiel fratoj, malgraŭ ili ne loĝas en la samlando. Eĉ kiam ili dispartiĝas, ili ne mankas doni sin unu la alian retadreson por ekkorespondi. Tiam multaj spertoj estis verifiita inter personoj el diversaj landoj kiam ili renkontas dum iliaj vojaĝoj. Unu la aliaj intensas koni el kie lia kunulo originas, pro la prononco, pro lia aŭtoktono unu el ili rigardas lia kunulo nerekonsideranda. La dua ekmalami lian simulon pro lia vaneco dum lia prononco. Ili regardas sin kiel vulpojn.

Kune kun ni ĉu vi kredas ke esperanto estas la sola solvo kiu rompigos la lingvistikan barilon de la mondo. Nin entuziasmigas… la interna ideo de l’esperantismo, kiun ni ĉiuj sentas en niaj koroj , ĉar ni sentas la spiriton de ĉiuhoma frateco. Ni ŝatas la lingvon Esperanto ne tial, ke ĝi alproksimigas reciproke la korpojn kaj cerbojn de la homoj, sed nur tial, ke ĝi alproksimigas iliajn korojn…

Tiam tiuj du aŭ tri homoj havas tute aliajn morojn kaj vivaranĝojn, tiam antaŭe ili rigardis sin kiel fremdulojn…instinke evitis sin reciproke kaj al si malkonfidis, kiel oni instinkte malkonfidis. Al Dro Zamenhof iras hodiaŭ la piaj omaĝoj kaj la emocia danko de tiuj, kiuj scias la longan kalvarion, kiun li devis sur iri, por daŭrigi kaj triumfigi la ideon de lingvo kapabla favori interkonsenton kaj realigi unuiĝon inter la homaj.

Esperanto havas ĝuste tiun celon. Se vi lernas Esperanton, vi povos havi internaciajn kontaktojn, sed vi povos hejme paroli vian lokan lingvon kaj evoluigi vian kulturon, ĉar Esperanto, male al la franca aŭ al la angla, ne entrudiĝas en la internan vivon de la komunumoj, kie estas parolantoj de ĝi. Ĝi ne havas malantaŭ sia armeon aŭ industrion, kies celo estas profiti de aliaj landoj.Malgraŭ seriozaj obstakloj (gravaj), Esperanto disvastiĝis malrapide senĉese tra la tuta mondo, sed progrese daŭrigas.

Feliĉe, esperanto jam traboris ĉiuj kontinentoj50 de la mondo. Kiel diris La Doktoro de la lingvo esperanto « Eĉ guto malgranda konstante frapante traboras la monton granitan »

Per progreso de esperanto ; la esperantistoj de la tuta mondo ; ne plu estos nomitaj konganoj, toganoj, belganoj, usanoj, sed « samideanoj » car dank’al : neŭtrala lingva fundamento, homoj el diversaj landoj komprenas sin unu la alian. Ni kredas, dank’al Esperanto la popoloj faros en konsento unu grandan rondon familian, mi kredas.

Mi kredas ke Esperanton similas al arbo, plantita apud akvaj torentoj kaj donanta sian frukton en sia tempo kaj kies folio ne verkas, kaj projekto kiu sukcesos. Kun plena konscio do faros la instruisto sian laboron. Ne por entuziasmigi kaj esperantigi homojn, kiuj poste fariĝos indiferentaj, ĉar mankas al ili eblecoj por utiligi Esperanton, sed homojn, por kiuj Esperanto signifas ŝlosilon al mondo nekonata. La ŝlosilo postulas tempon, koston kaj penon. Ni zorgu, ke ĉio estu milfoje rekompencata per utiloj disponeblaj kaj uzotaj. Ni paŝo post paŝo post longe laboro atignos la celo en gloro.

Mi kredas !



Dua partio.



PENSOJ DE ZAMENHOF

TRADUKITAJ EL ESPERANTO

SWAHILI

ESPERANTO

FRANCAIS

ENGLISH.

SWAHILI

"Lengo la watu wote lingepashwa kuwa lakujenga ubinadamu katika utaratibu."


Daktari Ludoviko Lazaro Zamenhof, mwandishi wa lugha ya usaidizi ya kimataifa, aligundua tangu utoto wake ndani ya mji ambao amezaliwa, kama kulikuwa kukisababishwa chuki kati ya watu kwa ajili ya umbalimbali wa lugha. Kijana, akatafakari sana kwa hili jambo na maarifa yake yalimuongoza kuunda lugha iliyo ita “kiesperanto”, lugha aliyoitangaza kwa mwaka 1887.


Ila Zamenhof mwenyewe hakuweza kwa ujumla kuona matunda kamili la shuguli lake. Kinyume, kisha kuteswa ndani ya maarifu ya kimataifa ndani ya vita vya ulimwengu, alifariki kwa lafla, mutu musumbufu ambaye kwa mojo waka wakujiunga na kutenda mema ambaye aligombeza kwa kuboresha uutu, hakuweza kuvumilia muda mrefu mateso hayo makubwa.


Hasa watu wengi popote wanafahamu yakwamba alikuwa muakilishi mkubwa wa lugha. Hususani ni wachache wanaomufahamu kama vile mtu mwenyi hekima na fikra za undani, aliyejikamilisha bila kushindwa kwa maandalizi ya njia ya haki na kimatendo kwa ajili ya wema kiutu na kwa uzuri kati ya watu. Huu muelekeo mzuri wa kiutu, alifikiria kufikia hapana kwa kuwekwa kwa luhga moja iliyoundwa kwa wote ila pia kwa ukamilifu wa mipangilio ya utaratibu ya ukweli wa milele. Ndipo sasa daktari mkamilifu yupo sasa mwanzishi wa kikundi cha fikra chauesperanto. Nae pia Hector Hodler, mwana wa mchoraji maarufu ya Usuwisi, alikuwa na uhaki wakati alipoandika haya:


"Hebu kuwa waaminifu kwa maadili ya uelewa wa kimataifa na uvumilivu, Zamenhof waliamini kuwa bora hii bado kabisa amefungwa kwa lugha Kiesperanto.”
Nini maafa kwa sisi wote kwamba maoni ya thamani na Zamenhof karimu hawakuwa katiri popote ulimwenguni tangu utangazaji wao. Mauaji ndani ya karni ilitupita kwa sababu ni kwa njia ya mazoezi ya kuendelea na ya dhati ya kanuni ambazo hizi,watu kurejesha matumaini na hatimaye kupata muda wa undugu amani, na maendeleo!


Hii ni kuthibitisha ukweli huu ambao si katili unaopatikana katika sehemu hii ya kitabu nanaendaa hiki cha misemwa iliyo chaguliwa ndani ya kazi za Zamenhof. Akijibu mwaliko wake Zamenhof, katika hotuba yake kwa washiriki wa mkataba uesperanto, twasema:Lugha ya Kiesperanto inaweza kuwa na mafanikio! Lakini hasa: Kuweza kutangaza mawazo ya ubinadamu ndani ya Kiesperanto.

ESPERANTO.

La celado de ĉiuj homoj devus esti : Krei harmonian homaron. » Zamenhof en la Londona Guildhall, 1907



D-ro Ludoviko Lazaro Zamenhof, la aŭtoro de la helpingvo internacia, spertis, ankoraŭ infano, en sia hejmurbo fremdecon kaj malamon inter gentoj pro lingva diverseco. Kiel junulo li jam al la kreo de Esperanto kaj ĝia disvastigo en 1887. Sed Zamenhof mem ne sukcesis vidi plene la fruktojn de sia dumviva klopodo. Kontraŭe, travivinte la kruelan interpopolan mortigadon de la unua mondmilito, li mortis en 1917 kiel viktima suferanto ; lia kompatema, bonfara koro, kiu batadis nur por la pliboniĝo de la homaro, fine ne plu povis toleri la ĝeneralan mizeron.

Multe da homoj ĉiuloke scias, ke Zamenhof estis genia lingvista pioniro, sed nur malmultaj lin konas ankaŭ kiel profundpensan saĝulon, kiu penadis senĉese pretigi certan, praktikeblan vojon por universala bonfarto kaj feliĉigo de ĉiuj homaj gentoj en estonteco. Ĉi tiun sole homarindan destinon li esperadis atingi ne nur per la reago de spirit-etikaj principoj laŭ eterna vero. Tiamaniere la modesta kuracisto fariĝis la kreinto de Esperantismo, de la idealista Esperanto-movado. Kaj Hector Hodler, la filo de la fama svisa pentristo, prave skribis : « Ni restu perziste fidelaj al la idealo de interpopola kompreno kaj tolero, idealo, kiun Zamenhof…ĉiam opiniis nepre ligata kun nia Esperanto-lingvo ».

Kia malŝanco por ni ĉiuj, ke la Zamenhofaj vidpunktoj, altanimaj kaj valoraj, ne estis aplikataj tuj, kiam ili publikiĝis, ĉie en la mondo ! For, por ĉiam for de nia malfeliĉa jarcento estus restintaj – militaĉoj ! Ĉar nur per obstina, vera, kontinua praktikado de tiaj principoj la homoj ekgajnos iam la esperon, retrovi sin daŭre en paca, frateca, prospera epoko !

Por pruvi tion ankaŭ al neidealistoj, ĉi tiu dua partio kun sentencoj de Zamenhof adresis en kongresa parolado al la kunveninta Esperantistaro, ni deziras :

Sukcesu Esperanto ! Sed antaŭ ĉio:

Disvastiĝu ankaŭ la homaranaj ideoj de l’Esperantismo!

FRANCE.

« Le but de tous les hommes devrait être de créer une humanité harmonieuse. »

Le Dr L.Zamenhof, auteur de la langue internationale auxiliaire, avait remarqué dès son enfance, dans sa ville natale, les haines causées entre les gens en raison de la diversité des langues. Jeune homme, il réfléchit beaucoup à ce problème et ses études le conduisirent à créer l’Espéranto qu’il publia en 1887.

Mais Zamenhof lui-même ne réussit pas à voir pleinement les fruits de son incessante activité. Au contraire, après avoir souffert des cruautés internationales de la première guerre mondiale, il mourut subitement, victime tourmentée dont le cœur compatissant et bienfaisant qui n’avait battu que pour l’amélioration de l’humanité, n’avait pu supporter plu longtemps la misère générale.

Tandis que beaucoup d’hommes en tous lieux, savent que Zamenhof fut un pionnier linguiste de génie, et revanche il y en a peu qui le connaissent aussi comme un sage et profond penseur, qui s’efforça sans cesse de préparer une voie sure et praticable pour le bien de l’humanité et pour le bonheur parmi les hommes. Cette belle destinée humaine, il espérait l’atteindre, non seulement par l’adoption d’une langue artificielle commune, mais aussi par la réalisation de propositions éthiques d’éternelle vérité. C’est ainsi que le médecin modeste est aussi le créateur de l’Espérantisme, du mouvement idéaliste par l’esperanto. Et Hector Hodler, le fils du célèbre peintre suisse, avait raison lorsqu’il écrivait : « Restons fidèles à l’idéal de compréhension internationale et de tolérance, à cet idéal que Zamenhof estimait toujours absolument lié à la langue espérantiste. »

Quel désastre pour nous tous que les vues précieuses et magnanimes de Zamenhof n’aient pas été adoptées partout dans le monde dès leur publication ! Les tueries indignes de notre siècle nous auraient été épargnées ! Car, c’est seulement par la pratique obstinée et sincère de tels principes, que les hommes regagneront l’espoir de se retrouver enfin dans une époque de paix, de fraternité, de prospérité !

C’est pour prouver ce fait à tous ceux qui ne sont pas des idéalistes qu’ il leur était destinée cette deuxième partie de sentences choisies dans les œuvres de Zamenhof.

Répondant à l’appel qu’adressait Zamenhof, dans un discours, aux participants espérantistes d’un congrès, nous disons :

Puisse l’esperanto être couronné de succès ! Mais surtout :

Puissent se propager les idées humanitaires de l’espérantisme 

ENGLISH.

Dr. L. Zamenhof, the author of the international auxiliary language, when still only a child, experienced in his own home town the strangement and iterracial hatred arising from disputes caused by differences in language. Even as a youth, he reflected profoundly on this problem and his studies led him to the creation of Esperanto and its publication in 1887. However, Zamenhof did not live to see the full fruits of his lifelong endeavours. Having lived through the cruel killing of peoples in the first world war,he died in 1917 as victim of the suffering; his generous merciful heart which beat only for the betterment of humanity, was unable longer to stand the general misery.

Although Zamenhof is everywhere known as a genius and linguistic pioneer, only a few know him as a profound thinker who endeavoured unceasingly to prepare a definite and usable path toward the future welfare and happiness of people. He hoped to attain this goal not only through the introduction of the common, international auxiliary language, but also through the realization of spiritual and ethical propositions the thruth of which is eternal. Thus the modest physician is also the creator of Esperantism, the idealist Esperanto movement; and Hector Hodler, the son of the famous Swiss painter, was right when he wrote: “Let us remain persistantyl faithful to the ideal of understanding and tolerance between people, an ideal which Zamenhof always regarded as inseparable from our language Esperanto.”

What a misfortune for all of us that Zamenhof’s highminded and worthy views were not applied throughout the world immediately when then they were made public. Our unhappy century would have been spared the experience of terrible wars! Only through the persevering practice of such ideals will people gain the hope of living again in peaceful, brotherly and prosperous times!

In order to prove the truth of that statement to persons who are not idealistically inclined, in the second part of this book of sayings of Zamenhof, quoted from his works, has been published.

In accordance with an appeal which Zamenhof made to the members of a congress of Esperantists, we desire:

May Esperanto succeed! But above all:

May the humane ideas of Esperantism be spread widely!

SWAHILI

Wandugu walioumbwa kwa mfano moja, wandugu ambawo uwezo wao wote ni sawa na maadili sawasawa, wandugu ambao wangesaidiana na kufanya kazi zote pamoja kwa ajili ya furaha yao bali wandugu hawa wamegeuka kuwa wageni moja kwa mwenzie na uadui ukaanza kati yao.

ESPERANTO.

Fratoj kreitaj ĉiuj laŭ modelo…fratoj, kiuj havis ĉiujn egalajn kapablojn, egalajn idealojn…fratoj, kiuj devis helpi unu la alian kaj labori kune por la feliĉo…, tiuj fratoj fariĝis tute fremdaj unu al la aliaj kaj inter ili komenciĝis eterna malapco.

FRANCE.

Frère tous crées selon un même modèle, frères ayant tous les mêmes capacités et les mêmes idéaux, frères qui devaient s’entraider et travailler ensemble pour leur bonheur ces frères sont devenus des étrangers les uns pour les autres et une guerre éternelle a commencé entre eux.

ENGLISH.

Brothers created each after one pattern, brothers, all of whom had equal abilities and equal ideals, brothers who ought to help one another and work together to achieve happiness these brothers became completely estranged one from the other and among them began eternal discord.

SWAHILI

Wakati watu wawili wana tabia, na desturi tofauti sana, wanaangaliana kama wageni, kibinafsi, wanaepukana na hawatumainiane kama hukosekana matumaini kibinafsi kwetu kwa chochote ambacho kinafichwa ndani ya giza.

ESPERANTO

Se du homoj…havas tute aliajn morojn kaj vivaranĝojn, tiam ili rigardas sin kiel fremdulojn,… instinkte evitas sin reciproke kaj al si malkonfidas, kiel oni instinkte malkonfidas al ĉio, kio kaŝiĝis por ni en mallumo

FRANCAIS.

Quand deux hommes ont des mœurs et des coutumes très différentes, ils se regardent comme des étrangers, instinctivement ils s’évitent et se méfient comme on se méfie instinctivement de tout ce qui pour nous se cache dans l’ombre.

ENGLISH.

If two people have completely different customs and conditions of life, they regard each other as strangers, instinctively avoid one another, and distrust each other, just as we instinctively distrust everything hidden in darkness.

SWAHILI

Ugomvi kati ya watu hautakwisha kama bado watu wamezoea kumupatia "mtu" neno lenye thamani zaidi ya neno "watu" au "ukabila." Kila mtu naona “binadamu". Mimi nafurahishwa na kila mtu, wala kufahamu kila mtu kulingana na thamani yake na matendo yake.

Tendea watu wengine hayo utakayo yatendeke kwako.

ESPERANTO

La reciproka malpaco inter la homoj neniam ĉesos, ĝis la homoj alkutimiĝos starigi la nomon « homo » pli alten ol la nomon de gento… Mi vidas en ĉiu homo nur homon, kaj mi taksas ĉiun homon nur laŭ lia persona valoro kaj agoj.

Agu kun aliuloj tiel, kiel vi deziras, ke aliuloj agu kun vi.

FRANCAIS.

La discorde entre les hommes ne cessera pas avant qu’ils s’accoutument à attribuer au vocable  « homme » une plus grande valeur qu’aux vocables « peuple » ou « race ». Et à chaque être humain je ne vois qu’un« homme » rien qu’un. Je n’apprécie chaque homme que selon sa valeur personnelle et ses actes.

Agis envers les autres hommes, comme tu désires qu’ils agissent envers toi.

ENGLISH.

Mutual strife between people will never cease until people acquire the habit of putting the name 'human being” above the name of a nation. In each person I see only a human being and I appraise each person only according to his personal value and his deeds.

Do unto others as you would have others do unto you.

SWAHILI.

Kiesperanto iko upekee. Hakina upendelevu kutaifa lililo hodari au zaifu. Hakuna mtu anapashwa kunyenyekezwa, hakuna mtu anapashwa kujisikia akisumbuliwa. Watu wote kabisa wanapashwa kuwa na haki sawa kwa hali ya upee, tunajisikia wanamemba wa taifa moja: jamaa ya binadamu.

ESPERANTO

En Esperantujo supernacia ne ekzistas nacioj fortaj kaj malfortaj, privilegiitaj kaj senprivilegiitaj ; neniu humiliĝas, neniu sin ĝenas. Ni ĉiuj, plene egalrajtaj, staras sur fundamento neŭtrela, ni ĉiuj sentas nin kiel membroj de unu nacio, kiel membro de unu homa familio.

FRANCAIS.

L’Esperanto est neutre. Il ne connaît pas de nations fortes ou faibles, privilégiées ou inférieures. Personne ne s’humilie, personne ne se gêne. Tous, absolument égaux en droits sur un terrain neutre, nous nous sentons membres d’une seule nation : la famille humaine.

ENGLISH.

Among Esperantists there are no stronger or weaker, privileged or unprivileged nations; no one is humiliated, basis of neutrality, feed ourselves to be members of one nation and members of one human family.

SWAHILI

Wakati Masujaa wao wakizungumza juu ya "upendo wa nchi ya kizalikio " ni wawakilishi wa chuki ya kutisha ambayo mtu kwa mwenzie, si kati ya nchi tu, lakini pia katika nchi yao yakizalikio. Hasa, kwa chuki, kwa hiyo tunapashwa kuwaepuka, kwani kinywani myao neno takatifu kama upendo yasikilikana kama matusi.

ESPERANTO

Kiam “pri amo al la patrujo” parolos al ni la ŝovistoj, tiuj reprezentantoj de abomeninda malamo, kiuj ne sole inter la landoj, sed ankaǔ en sia propra patrujo konsistante instigas homon kontraǔ homo tiam ni kun la plej granda indigno nin deturnas…ĉar en ilia buŝo la sankta vorto  amo malpuriĝas !

FRANCAIS.

Les chauvins parlant « d’amour de la patrie » sont les représentants d’une haine abominable qui excite l’homme contre l’homme, non seulement entre pays, mais aussi dans leur propre patrie. Alors, avec la plus grande indignation, nous nous détournons d’eux, car, en leur bouche, le saint mot  amour  est profané.

ENGLISH.

When chauvinists speak to us about “love for one’s fatherland”, chauvinist who represent abominable hate, who constantly incite people against one another, not only between countries, but also within their own homeland one another, not only between countries, but also within their own homeland then with extreme indignation we turn away, for the sacred word ‘love’ is soiled in their mouths.

SWAHILI

Tunarudia katika maneno ya kwamba hatutaki daima kabisa si kuingilia maisha ya ndani ya watu, sisi tunaitaji kujenga kilalo kinacho waunganisha kati yao. Tunataka kujenga kituo cha upekee ambayo jamii mbalimbali ya binadamu wanaweza kuelewana wote pamoja katika amani na undugu, bila kulazimisha kila moja wao desturi za mwenzie.

ESPERANTO

Ni konstante ripetadas, ke ni tute ne deziras nin en miksi en la internan vivon de la gentoj, sed ni deziras nur krei ligantan ponton inter la gentoj. Ni deziras krei neŭtralan fundamenton, sur kiu la diversaj homaj gentoj povus pace kaj frate interkomunikiĝadi, ne altrudante al si reciproke siajn gentajn apartaĵojn.

FRANCAIS.

Nous répétons constamment que nous ne désirons absolument pas nous mêler de la vie interne des peuples ; nous désirons seulement créer un pont qui les relie entre eux. Nous voulons créer une base neutre sur laquelle les diverses races humaines puissent paisiblement et fraternellement s’entendre, sans qu’elles s’imposent réciproquement leurs coutumes particulières.

ENGLISH.

We constantly repeat that we do not at all with to interfere in the internal life of peoples, but only to create a connecting bridge between them. We wish to create a neutral foundation on which the various peoples can communicate with one another in peace and brotherhood without forcing the appurtenances of one people upon others.

SWAHILI

Kiisha vita kuu ya ulimwengu, iliyo punguza wingi wa wanadamu chini ya uwingi wa wanyama wapori, Ulaya inatarajia usalama kati ya wajirani, bali si kwa muda, lakini amani ya mara kwa mara. Njia iliyo ya kipekee ya kufikia amani vile ni kuondoa mara moja sababu zote ziletazo vita, kama ukubwa wa mataifa mamoja kujiwazia kuwa za lazima zaidi kuliko mengine taifa: Hii ni balaa kubwa ya ubinadamu!

ESPERANTO

Post la terura mondmilito, kiu starigis la homaron pli malalten ol la plej sovaĝaj bestoj, Eŭropo atendas…ne kelktempan interpaciĝon, sed pacon konstantan. La sola rimedo, por atingi tian pacon, estas : forigi por ĉiam la ĉefan kaŭzon de la militoj, la regadon de unuj gentoj super aliaj gentoj. Jen la plej granda malfeliĉo de la homaro !

FRANCIAS.

Apres la terrible guerre mondiale, qui abaissa l’humanité au- dessous des bêtes les plus sauvages, l’Europe attend non un armistice temporaire, mais une paix constante. Le seul moyen d’atteindre une telle paix, c’est de supprimer une fois pour toutes la principale cause des guerres, la suprématie de certains peuples sur d’autres : Voilà le plus grand malheur d’humanité!

ENGLISH.

After this terrible war which has brought humanity to a lower level than that of the wildest animals, Europe expects not a temporary pacification, but permanent peace. The only means for attaining such a peace is to abolish once and forever the chief cause of wars, the dominion of one people over other peoples. That is the greatest misfortune of mankind!

SWAHILI

Usiku wa giza inaofunika dunia hii sio mwisho wake milele. Siku moja, itafika wakati wanadamu wataacha kuishi kama mbwa mwitu inayoona mwenzie. Pahali ya kupigana daima na kuharibu nchi za kizalikio cha wenzio, na kuwalazimisha kuharibu haki zao zakibinadamu juu ya lugha zao, na desturi nzingine, watu wataishi pamoja katika usalama, undugu na wakiungana ili wafikie shabaa ya ukweli, na furaha sawa sawa.

ESPERANTO

Longe daŭros ankoraŭ malluma nokto sur la tero, sed ne eterne ĝi daŭros. Iam venos iam la tempo, kiam la homoj ĉesos esti lupoj unuj kontraŭ aliaj. Anstataŭ kontante batali inter si, elŝiri la patrujon unuj al la aliaj, perforte altrudi al si reciproke siajn lingvojn kaj morojn, ili vivos inter si pace kaj frate, laborante kune ; kaj interkonsente ili celos ĉiuj al unu vero, al unu feliĉo.

FRANCAIS.

La nuit sombre qui couvre la terre ne durera pas éternellement. Un jour, les hommes cesseront d’être des loups les uns contre les autres. Au lieu de guerroyer constamment de déchirer les parties d’autrui, de leur imposer par la violence d’autres langues et d’autres coutumes, les hommes travailleront ensemble paisibles, fraternels et unis pour atteindre la même vérité, le même bonheur.

ENGLISH.

The dark of night will long remain on earth, but it will not remain forever. Some day the time will come when people will cease to be wolves one against another. Instead of constantly fighting among themselves, seeing each other’s homelands, and violently forcing their languages and customs upon one another, they will live in peace and brotherhood and work together; and in agreement they will all strive for one truth and one happiness.

SWAHILI

Lugha hii ya Kiesperanto, yatuonyesha dunia pote ya kwamba kuelewana kwa watu wa mataifa mbalimbali ni kitu kikamilifu na iwezekanavyo ambayo wazo la lugha ya kawaida ni bandia bali si ndoto, lakini jambo la asili, hivyo kiasi kwamba wajukuu wetu mara moja na kwa muda mrefu watu wamekuwa na uwezo wa kuishi bila hiyo.

ESPERANTO

Ni esperantistoj montros al la mondo, ke reciproka kompreniĝado inter personoj de malsamaj nacioj estas tute bone atingebla…ke la ideo de arta komuna lingvo estas ne ia fantazia revo, sed afero tute natura… tiel, ke niaj nepoj eĉ ne volos kredi, ke estis iam alie kaj la homoj longan tempon povis vivi sen ĝi.

FRANCAIS.

Espérantistes, nous montrons au monde qu’une compréhension entre personnes de nations différentes est parfaitement réalisable, que l’idée d’une langue artificielle commune n’est pas une utopie, mais une chose toute naturelle, à tel point que nos petits-enfants mêmes ne voudront pas croire qu’il en était autrement jadis et que pendant longtemps les hommes ont pu vivre sans elle.

ENGLISH.

We Esperantists will convince the world that mutual understanding among persons of different nationalities is entirely possible, that the idea of an artificial common language is not some fantastic dream, but a matter so perfectly natural that our grandchildren will even refuse to believe that there was ever a time when the situation was otherwise and that for a long time people could live without it

SWAHILI

Kwa mara ya kwanza katika historia ya mwanadamu, sisi wafwasi wa lugha ya Kiesperanto toka taifa mbalimbali, tunaishi pamoja kama sivyo wageni moja kwa mwenzie au washindanao, lakini kame wandugu, bila kulazimisha moja kwa mwenzie lugha ya taifa lake, bali wanaopashwa kuelewana na kupendana kati yao, moja kwa mwenzie wanaopasha ungana mkoko kwa mkono, isiyo ya unafiki, lakini ukweli, mtu kwa mwenzie.

ESPERANTO

La unua fojon en la homara historio ni Esperantistoj, membroj de la plej malsamaj popoloj, staras unu apud alia ne kiel fremduloj aŭ konkurantoj, sed kiel fratoj, kiuj, ne altrudante unu al la alia sian nacian lingvon, komprenas sin reciproke…fratoj kiuj amas sin reciproke kaj premas al si la manojn ne hipokrite, sed sincere, kiel homo al homo.

FRANCAIS.

Pour la première fois dans l’histoire de l’humanité, nous espérantistes, membres de peuples très différents, vivons côte à côte, non comme étrangers ou concurrents, mais comme frères qui, n’imposant pas à autrui leur langue nationale, se comprennent et s’aiment réciproquement ; frères qui se serrent la main, non hypocritement, mais sincèrement, d’homme à homme

ENGLISH.

For the first time in the history of marking, and we Esperantists members of the most diverse nations, are standing side by side, not as foreigners or competitors, but as brothers with mutual understanding, and without forcing our each other and shake hands, not hypocritically, but sincerely, as man to man.

SWAHILI

Mamia ya uvumbuzi mkubwa hautakuwa katika maisha ya binadamu kama mapinduzi kuu kama kuchagua lugha ya kimataifa.. Kupitia lugha ya Kiesperanto watu wote wanapashwa kuelemwana na watu wote, kwa baadaye, dunia nzima itakuwa taifa moja kubwa ya wanadamu, lizungumzalo ndani ya jamaa zao lugha zao upeke bali ya jamaa zao wataongea lugha moja inayo waunganisha

ESPERANTO

Tuta cento da plej grandaj elpensoj ne faros en la vivo de la homaro tian grandan kaj valoran revolucion, kiun faros la enkondukon de lingvo neŭtra internacia.

Dank’al Esperanto reciproke sin koprenas ĉiuj homoj…kaj pli aŭ malpli frue la tuta mondo fariĝos unu granda homa gento, konsistanta el diversaj familioj, interne apartlingvaj…sed ekster samlingvaj.

FRANCAIS.

Une centaine des plus grandes inventions ne feront pas dans la vie de l’humanité une aussi grande et précieuse révolution que l’adoption d’une langue neutre internationale. Grâce à l’Esperanto tous les hommes se comprennent, et plus ou moins tôt le monde entier deviendra une grande nation humaine, composée de familles parlant à l’intérieur leurs idiomes divers, mais à l’extérieur une même langue commune.

ENGLISH.

A whole hundred sensational inventions will note cause such a great and valuable revolution in the life of marking as the introduction of a neutral international language. Thanks to Esperanto al understand each other and the world will sooner or later become one great human people consisting of different families, internally with different languages, but externally with the same language.

SWAHILI

Wazo la undugu na haki za kibinadamu katika taifa zote iliongoza elimu ya Esperanto toka mwanzo wake. Wazo hili liliwayi kwangu tayari wakati mimi bado nilipo kuwa mtoto mdogo, na baadaye wanafunzi wa asili mbalimbali wamesherehe Kiesperanto kwa wimbo bora: "Ishindwe, ishindwe chuki kati ya mataifa kwani imetimu wakati wake! '

ESPERANTO

La ideo de frateco kaj justeco inter ĉiuj popoloj akompanadis Esperantismo de la unua momento de ĝia naskiĝo. Ĝi jam instigis min, ankoraǔ infaneto, kaj poste, kiam diversgentaj gimnazianoj festis la estontan Esperanton, ili kantis : « Malamikeco inter nacioj falu, falu, jam tempo estas ! ».

FRANCAIS.

L’idée de fraternité et de justice entre tous les peuples a accompagné l’espérantisme dès son apparition. Cette idée m’inspirait déjà lorsque j’étais encore un jeune enfant, et plus tard des étudiants de diverses origines fêtaient le futur esperanto par un chant : « Tombe, tombe, haine entre nations car il est temps ! »

ENGLISH.

The idea of brotherhood and justice among all peoples has accompanied Esperantism from the first moment of its birth. It inspired me as a little child, and afterwards, when high school pupils of various nationalities help a celebration for the future Esperanto, they sang: “Enmity among nations fall, fall, the time has come!”

SWAHILI

Inayo tufurahisha, ni mafikiri mazuri ndani ya nyoyo za wafuasi wa kiesperanto, mawazo ya undugu tunayosikia sisi wote myoyoni mwetu.

Sisi tuna upendo kwa lugha hii ya Kiesperanto si kwa sababu tu inakusanya wanadamu kwa kimwili na akili zao pamoja, lakini pia kwani inawaleta wanadamu na kuunganisha myoyo yao.

ESPERANTO

Nin entuziasmigas… la interna ideo de l’esperantismo, kiun ni ĉiuj sentas en niaj koroj , ĉar ni sentas la spiriton de ĉiuhoma frateco…

Ni ŝatas la lingvon Esperanto ne tial, ke ĝi alproksimigas reciproke la korpojn kaj cerbojn de la homoj, sed nur tial, ke ĝi alproksimigas iliajn korojn.

FRANCAIS.

Ce qui nous enthousiasme, c’est l’idée intérieure de l’espérantiste, cet esprit de la fraternité humaine que nous sentons tous en nos cœurs.

Nous aimons la langue esperanto non seulement parce qu’elle rapproche les corps des hommes et leurs cerveaux, mais surtout parce qu’elle rapproche leurs cœurs

ENGLISH.

Ours enthusiasm is fired by the inward idea of Esperantist which we all feel in our hearts, because it expresses the spirit of universal brotherhood. We like the language Esperanto, not because it brings us nearer physically and mentally, but because it unites our hearts.

SWAHILI.

Wafwasi wale wakiesperanto wanaopatikana katika chama chetu si kwa vichwa vyao, lakini myoyo yao, musiogope kama dunia ya wenyi mzaha wanawachekelea kama ninyi ni wenyi ndoto, wala kama ushujaa watashambulia mafikiri yetu kama uharibifu. Wao ni kiburi cha kiburi cha ndoto.

ESPERANTO

Tiuj Esperantistoj, kiuj apartenas al nia movado ne per sia kapo, sed per sia koro, ne timos, ke la mondo moke nomos ilin « utopiistoj” kaj eble naciaj ŝovinistoj eĉ atakos nian idealon kvazaŭ krimon. Ili estos fieraj pri tiu nomo de « utopiistoj ».

FRANCAIS.

Ces espérantistes qui appartiennent à notre mouvement non par leur tête, mais par leur cœur, ne craignent pas qu’un monde moqueur les traite ironiquement « d’ utopistes», ni que des chauvins nationaux attaquent notre idéal comme un crime. Ils seront fiers de ce nom “des utopists”.

ENGLISH.

Those Esperantists’ who belong to our movement, not with their heads but by their hearts, will not be afraid that the world will call them ‘utopians’ and that national chauvinists may even attack our ideal as a crime. They will be proud of the epithet “utopian”.

SWAHILI

Bahati mbaya katika mitaa ya mji wangu, watu binafsi, wanalumizana kwa silaha na mashoka na fimbo ya chuma, wenyewe kwa menyewe kama wanyama porini juu ya watu ambao kosa ilikuwa hii: kwamba wao waliongea lugha nyingine iliyo tofauti ya washenzi hawa.

ESPERANTO

En la stratoj de mia malfeliĉa urbo de naskiĝo sovaĝaj homoj kun hakiloj kaj feraj stangoj sin ĵetis kiel plej kruelaj bestoj kontraŭ trankvilaj loĝantoj, kies tuta kulpo konsistis nur en tio, ke ili parolis alian lingvon…ol ĉi sovaĝuloj.

FRANCAIS.

Dans les rues de ma malheureuse ville natale, des individus, armés de haĉhes et de barres de fer, se jetaient comme des bêtes féroces sur de tranquilles habitants dont la seule faute consistait en ceci : c’est qu’ils parlaient une autre langue que ces sauvages.

ENGLISH.

In the streets of the unhappy city where I was born, raging men with axes and iron bars threw themselves like ferocious beasts upon peaceful inhabitants whose only guilt was that they spoke a language different from that of those bullies.

SWAHILI

Kweli hatutaamini hata kamwe ya kwamba esperanto itaweza kubadilisha wanadamu kuwa wa malaika, kwa sababu tunajua kwamba waovu watabaki tu watu wabaya.. Lakini tunaamini kwamba mahusuriano iliyo na msinji wa luga isiyo ya taifa fulani itapunguza idadi ya uharibifu unaosababishwa hakuna nia mbaya, lakini tu kwa sababu ya ujinga wakutambua jilani au mwenzie.

ESPERANTO

Neniam ni kredas, ke Esperanto faros el la homoj anĝelojn, ĉar…la homoj malbonaj ankaŭ poste restos malbonaj. Sed ni kredas, ke interrilato kaj konatiĝado sur neŭtrala lingva fundamento forigos almenaŭ la grandan amason de tiuj krimoj, kiuj estas kaŭzataj ne de la malbona volo, sed simple de sinnekonado kaj de devigata sinaltrudado.

FRANCAIS.

Nous ne croirons jamais que l’esperanto transformera les hommes en anges, car nous savons très bien que les méchants resteront toujours méchants. Mais nous croyons que leurs relations, favorisées par une base linguistiques neutres, réduiront le nombre de ces crimes causés non par mauvaise volonté, mais simplement par méconnaissance du prochain ou par contrainte.

ENGLISH.

We do not at all believe that Esperanto will make people into angels; for we very well know that bad people will always remain bad. But we believe that an interrelating and getting acquainted on the basis of a neutral language will at least eliminate the great mass of crimes which are caused, not by malevolence, but simply by not knowing one another and but unavoidable mutual intrusion.

SWAHILI

Kama kungelikuwa na lugha ya kimataifa kwa jambo muhimu lolote katika uwezo wa mawazo ya binadamu ingetafsiriwa katika lugha hii ya kipekee, kazi nyingi zingeandikwa sawa sawa katika lugha hii, hasa mazao ya mafikiri ya wanadamu ingekabirika kwa rafla kwa kila mtu kati yetu

ESPERANTO

Kiam ekzistas lingvo interpopola, tiam ĉio grava, kio aperas en la regiono de la homa penso, estus tradukata en tiun ĉi unu neŭtralan lingvon kaj multaj verkoj estus skribitaj rekte en tiun ĉi lingvon, kaj tiel ĉiuj produktoj de la homa spirito sur la tuta tero fariĝus tuj akireblaj por ĉiu el ni.

FRANCAIS.

S’il existait une langue internationale tout événement important dans le domaine de la pensée humaine serait traduit en cette unique langue neutre ; beaucoup d’œuvres seraient écrites directement en cet idiome ; ainsi tous les produits de l’esprit humain sur la terre entière deviendraient immédiatement accessibles à chacun de nous.

ENGLISH.

Once a universal language is in existence, everything of importance in the realm of human throught will be translated into this one neutral language and many works will be written directly in this language; in this way the entire production of the human spirit throughout the world will become immediately available to all of us.

SWAHILI

Kazi bora la wanamemba wa Msalaba Mwekundu katika vita mara nyingi hupoteza samani yake yoyote kwa sababu msaidizi na muokolewa hawaelewane katika lugha zao. Kundi la wanamemba wa msalaba mwekundu linachukuwa karibu daima watu wa lugha mbalimbali na linahitaji uelewaji wa haraka.

ESPERANTO.

La noblaj laboro de la Ruĝa-Kruco sur la kampo de batalo ofte perdas ĉiun valoron nur pro tio, ke la savanto kaj savato sin reciproke ne komprenas, ĉar la Ruĝa Kruco preskaŭ ĉiam koncernas alilingvulojn kaj postulas kompreniĝadon tujan.

FRANCAIS.

Les nobles travaux de la Croix-Rouge sur le champ de bataille perdent souvent toute valeur parce que le sauveur et le sauvé ne se comprennent pas. La Croix-Rouge s’occupe presque toujours de gens de langues différentes et exige une compréhension immédiate.

ENGLISH.

The noble works of the Red Cross on the battlefield often lose their whole value merely because the rescuer and the rescued do not understand one another; the Red Cross almost always has to do which persons of different languages and requires immediate understanding.

SWAHILI

Kipindi bora cha maisha yetu kinapitia na kuishia katika mafunzo ya lugha ya kigeni. Ginsi gani ubinadamu utapandishwa ikiwa, kama kwa kurekebisha lugha ya kimataifa, ilitolewa kwa uhimizaji na maadili halisi cha muda inayo tolewa kwa sasa kusoma lugha ya kigeni!

ESPERANTO

Granda parto de nia vivtempo foriras…por la lernado de fremdaj lingvoj.

Kiom multe ni gajnus, se dank’al studado de lingvo internacia, ni povus la tutan tempon, dediĉitan nuntempe al la studado de diversaj lingvojn, dediĉi al la lernado de efektivaj kaj pozitivaj etikaj sciencoj. Kiel alte tiam leviĝus la tutmonda homaro !

FRANCAIS.

Une grande partie de notre vie précieuse se consume à l’étude des langues étrangères.

Combien l’humanité entière s’élèverait si, par l’adaptation d’une langue internationale, on consacrait aux sciences éthiques effectives et positives, le temps qu’on gaspille actuellement à l’étude des langues étrangères !

ENGLISH.

A large part of our lifetime passes in the learning of foreign languages.

How much we should gain if, through the existence of an international language, we could devote all the time now used for studing various languages, to learning actual and positive ethnical knowledge. To what height the whole world would then rise!

SWAHILI

Kuogopa ya kwamba lugha ya kimataifa inaweza kuharibu lugha ya taifa pia ni ziyaka ambayo inarazimisha watu kutoka kijiji kujitenga kwa umbali, wamoja kwa wengine bila kusharikiana kati yao.

ESPERANTO

Timi, ke lingvo intrernacia detruos la lingvojn naciajn, estas tiel same ridinde, kiel ekzemple timi, ke la poŝto, kiu donas al homoj malproksimaj unu de alia la eblon komunikiĝadi, minacas neniigi la buŝajn interparoladojn inter la homoj.

FRANCAIS.

Craindre qu’une langue internationale détruise les langues nationales est aussi ridicule qu’elle permet à des personnes éloignées les unes des autres de correspondre entre elles.

ENGLISH.

Only a neutral language which belongs to none of the living nations can be a suitable international language. It is a self-evident matter that the people whose language were chosen as international, would soon acquire a great predominance over all other peoples.

SWAHILI

Kweli lugha ya kimataifa ni lazima kabisa iwe ya upekee kwani si mali ya taifa fulani kwa leo hii.. Ni rahisi kuelewa ukubwa ingepata taifa ambalo lugha ingechaguliwa kama lugha ya kimataifa.

ESPERANTO

La sola lingvo internacia taŭgapovas esti nur ia neŭtrala, kiu apartenas al neniu el la nun vivantaj nacioj…Estas ja afero tute komprenebla, ke tiu popolo, kies lingvo estus elektita kiel internacia idiomo, baldaŭ ricevus grandegan superforton super ĉiuj aliaj popoloj.

FRANCAIS.

La langue vraiment internationale doit être absolument neutre et n’appartenir à aucun des peuples actuels. Il est facile de comprendre quelle suprématie acquerrait la nation dont la langue serait choisie comme idiome international.

ENGLISH.

Only a neutral language which belongs to none of the living nations can be a suitable international language. It is a self-evident matter that the people, whose language was chosen as international, would soon acquire a great predominance over all other peoples.

SWAHILI

Kiesperanto ni mali ya watu wote. Kila mtu anaweza kuandika vitabu katika lugha hii au juu ya kazi zote yeye anataka na kutumia katika ukumo wowote. Kiesperanto si "Mali ya mtu," ama uhimizaji au kifaa cha kazi cha upeke.

ESPERANTO

Materiala mastro de Esperanto estas la tuta mondo. Ĉiu deziranto povas eldoni en aŭ pri tiu ĉi lingvo ĉiujn verkojn, kiujn li deziras, kaj uzadi la lingvon por ĉiuj eblaj celoj…Esperanto estas « nenies propraĵo », nek en rilato materiala, nek en rilato materiala, nek en rilato morala.

FRANCAIS.

L’esperanto appartient au monde entier. Chacun peut éditer en cette langue ou à son sujet toutes les œuvres qu’il désire et l’employer dans n’importe quel but. L’esperanto n’est la « propriété de personne », ni moralement ni matériellement.

ENGLISH

The physical master of Esperanto is the whole world. All who so desire may publish whatever works they may wish in or on this language and use Esperanto for any purposes. Esperanto is ‘no one’s property’, either materially or spiritually

SWAHILI.

Mwendo wa wafwasi wa lugha ya Kiesperanto, wanasema ati: maadili yetu, si kukomaa kwa umbio, lakini katika uhakika. Miradi nyingi zisizo na faida zimavuma kabla tangu zamani zakale katika ulimwengu wote, lakini zimeshindwa na kuanguka hivyo haraka. Kwa Sabuba nzuri na ya kipekee zinavyoendelea kawaida polepole na kwa shida sana. Musihuzunike, wafwasi wa Kiesperanto! Tutumike na matumaini.

ESPERANTO.

La afero « Esperanto », nia etika movado, konsistas ne en rapideco, sed en certeco. Multe da sencelaj aferoj ekbrilis antaǔ la mondo rapide, sed ankaǔ rapide falis. Afero bona kaj certa progresas ordinare malrapide kaj nur kun grandaj malhelpoj. Ne malĝoju tial, Esperantistoj !...Ni laboru kaj esperu

FRANCE

Le mouvement espérantiste, notre idéal, croîtra non en rapidité, mais en certitude. Beaucoup de projets sans but ont brillamment commencé devant le monde, mais sont tombés aussi rapidement. Une cause bonne et certaine progresse ordinairement lentement et avec de grandes difficultés. Ne vous en attristez pas, espérantistes ! Travaillons et espérons !

ENGLISH.

The Esperanto cause, our ethical movement, is not based on rapidity but on certainty. Many aimless causes have suddenly flashed before the world and quickly fall. A sound and certain cause ordinarily progresses slowly and only against great hindrances. Therefore, Esperantists, be not discouraged! Let us work and hope!
1   ...   22   23   24   25   26   27   28   29   30


Elŝuti 0.65 Mb.

  • Dua partio.

  • Elŝuti 0.65 Mb.